Wat is nu eigenlijk levenskunst? (Jolanda Verburg)

Na ruim een jaar schrijven over levenskunst sta ik nogmaals stil bij wat levenskunst nu eigenlijk is. Het blijft lastig om dat goed onder woorden te brengen.

“Mam, wat heb jij voor achterlijke schoenen aan?!” Vol afgrijzen bekijkt mijn zoon de sandalen die ik nog ergens achter in de kast vond. Goed genoeg voor in en om huis. “Wat is er mis met deze schoenen?” vraag ik hem. “Het zijn schoenen voor nerds, voor hippies, daar ga je toch niet mee lopen!” Fijntjes herinner ik hem eraan dat ik ze ooit voor hem heb gekocht en dat hij ze een paar jaar geleden een zomerlang gedragen heeft. Dat ze van hem zijn geweest was hij al lang vergeten. Hij draaide zich om en liep weg, blijkbaar wilde hij er niets meer van weten. Verleden tijd, verdrongen.

Schoenen maken de vrouw

Nadenkend over het onderwerp levenskunst kwam het voorval met de schoenen weer naar boven. Wat maakt dat een gebruiksvoorwerp – schoenen in dit geval – bij de ene persoon ‘gewoon’ is en bij de ander een totaal andere gevoelswaarde oproept? Is het omdat het in of juist uit de mode is? Of is het een imagokwestie van een puber die erbij wil horen? Wat is het toch dat zoiets simpels als een paar schoenen zo’n enorme gevoelswaarde doet oproepen?

Vooral schoenen lijken dat te doen. De laatste jaren zijn enorme naaldhakken voor vrouwen populair, vooral op het werk en bij de vrouwen in de media. Ik gruwel ervan als ik die arme dames zie strompelen, hun lichaamshouding in een onmogelijke positie manoeuvrerend. Zelf heb ik ook wel hoge hakken gedragen, maar nooit zo extreem als nu in de mode is. Ik vind het vrouwonvriendelijk en begrijp niet dat zichzelf respecterende vrouwen zich daarin laten meesleuren. Het roept beelden op van de afgeknepen voetjes van de geisha’s, omdat de Japanse mannen dat zo mooi vonden.

Materie geeft houvast en eigenwaarde

Nu ik in de tweede fase van mijn leven verkeer, wordt materiële welvaart steeds minder belangrijk. De aandacht verschuift naar kwaliteit van leven en bewustzijnsontwikkeling. Toch is het lastig uiteen te zetten wat levenskunst nu eigenlijk is, in welk domein het zich afspeelt en of het belangrijk is dat er een afbakening is.

Levenskunst kent twee invalshoeken is mij opgevallen. De materiële kant van het leven, alles wat ons leven fysiek omringt, en daarnaast de immateriële kant, het spirituele, het ongrijpbare. Als we geboren worden dan komen wij uit een immateriële bewustzijnstoestand en dalen in de materie in. Op jonge leeftijd gaan wij op ontdekkingstocht hoe met het leven in de materie om te gaan en wat onze rol daarin is. Dan is de baan die wij hebben, de auto die wij rijden en de schoenen die wij dragen belangrijk, daar ontlenen wij gezag en eigenwaarde aan. Onze blik is daarbij gericht op het ik en het leven in de toekomst dat nog voor ons ligt.

Materie wordt ondergeschikt

Zodra wij ouder (en wijzer) worden en de nodige tegenslagen hebben ervaren, ontstaan de echte levensvragen. Dan ontdekken wij de kunst van het leven zelf en de diepere betekenis ervan. De waarde van materie wordt steeds meer ondergeschikt en wij laten ons er minder door leiden. Dat was het moment waarop ik mijn hoogste hakken de deur uit heb gedaan. Geen kwellingen meer aan mijn voeten. Het moment ook dat ik niet meer iedere dag met make-up de deur uit ging.

De terugkoppeling die ik nu krijg van mijn kinderen is zo waardevol en symboliseert de levenskunst. “Mam, wanneer koop jij een nieuwe(re) auto?” was de vraag van mijn oudste zoon die bezig is voor zijn rijbewijs. Ineens bewust geworden van het imago van auto’s vervolgde hij: “Met die oude bak kan jij je niet meer vertonen.” Zijn vraag was natuurlijk: “Als ik mijn rijbewijs heb kan ik mij daar niet in vertonen!” “Voorlopig doet hij het prima en je vader onderhoudt hem, dus ik zal het ermee moeten doen en misschien mag jij er ook af en toe in rijden,” was mijn antwoord.

Levenskunst groeit met het leven mee

Levenskunst is het leren begrijpen van het leven. De kunst van het leven is meebewegen met wat het leven jou als levensles brengt. We ervaren allemaal dat het leven een golfbeweging is. Eerst de gang door de materie en dan de weg omhoog naar de geest. Om niet blind te raken voor de verschillende fasen in een mensenleven is het contact tussen verschillende generaties heel waardevol.

Levenskunst is niet alleen een ontdekkingstocht naar wat het leven inhoudt maar vooral een zoektocht naar wie jij werkelijk bent. Zodra je realiseert dat het leven niet slechts draait om de materie ontstaat de ruimte voor het innerlijk. En als wij daarbij ons ego, dat voortdurend op zoek is naar erkenning door de ander, wat weten te temperen, ontstaat ook de ruimte om anders te durven zijn. Op dat moment maakt het rijden in een oude auto of het dragen van schoenen die niet meer zo hip zijn niet meer uit.

Worden wie je werkelijk bent

Er is nog een aspect van belang voor onze levenservaring. Wij worden allemaal geboren met een levensopdracht. Iets dat je goed te maken hebt uit een vorig leven (karma) of iets wat je in dit leven specifiek moet leren ter vervolmaking van je oneindige ziel. Het is de kunst in te zien dat het leven je niet slechts overkomt, maar dat je er zelf een bijdrage aan kunt leveren.

Voor mij persoonlijk geldt dat ik jarenlang dacht dat je zelf je leven niet kon sturen. Daar ben ik van teruggekomen. Door vallen en opstaan weet ik inmiddels dat je voortdurend keuzes kunt maken. Ik heb geleerd om dicht bij mijzelf te blijven, te groeien naar wie ik werkelijk ben en de aandacht vooral op het hier en nu te richten en minder op de toekomst. Ik ben zoals ik ben en hoef mij niet meer zo druk te maken over mijn imago en dat maakt mij gelukkig.

© Jolanda Verburg, 1 maart 2018

Tip:

Geef een reactie op deze column, helemaal onderaan deze pagina.

En onder de column kun je via ‘View all posts’ toegang krijgen tot alle columns van deze auteur.

, ,

Nog geen reacties.

Geef een reactie

Do NOT follow this link or you will be banned from the site!