Een doe-het-zelfpakket voor het ontwikkelen van zelfvertrouwen (Ton Roumen – gastschrijver)

Zelfvertrouwen kun je ontwikkelen, maar niet vanuit je ego. Dat zal niet werken. Het is evenmin een mindset. Hoe ontwikkel je het dan wel? Het inzicht is simpel, maar vraagt wel om oefening.

Incasseren

‘Dat schrijven van jou zal nooit wat worden,’ met die woorden kreeg ik jaren geleden, in de eerste klas van de middelbare school, mijn opstel terug. Rechtsboven had de docent Nederlands in vet rood het cijfer vijf erop geschreven. Daar kon ik het mee doen. Maar die ervaring was niet zo goed voor mijn zelfvertrouwen. Van deze docent kreeg ik wel meer opmerkingen die ik moest incasseren. Ook van andere docenten trouwens. Ik werd er nog onzekerder van dan ik al was en begon te twijfelen of ik wel goed genoeg was voor het schooltype waar ik op zat.

Affectieve bevestiging

Je zou toch denken dat een belangrijk deel van de pedagogische opdracht van de school eruit bestaat leerlingen te helpen zichzelf te leren vertrouwen. In die opdracht is de school waar ik op zat toen behoorlijk tekortgeschoten. Die pedagogische taakopvatting geldt ook weer als een compensatie voor het tekortschietende vermogen van veel ouders om het zelfvertrouwen van hun kinderen te helpen bevorderen. Deze belangrijke taak kunnen ouders realiseren door oog te hebben voor de basisbehoeften van hun kinderen zoals bevestiging en genegenheid. Affectieve bevestiging is een goede basis voor het ontwikkelen van zelfvertrouwen. Een schouderklopje of een knuffel versterkt bij het kind het gevoel dat het goed is zoals het is. Zo wordt de basis gelegd om dat later zelf te gaan voelen.

Naarmate ik ouder werd, begon ik me af te vragen of mijn ouders mij wel genoeg affectieve bevestiging, aandacht en liefde hadden gegeven. Ze waren daar wel zuinig in geweest en dat had gevolgen voor mijn gevoel van veiligheid en zelfvertrouwen. Het gedrag van mijn ouders was ook wel begrijpelijk. Op hun beurt waren zij onvoldoende affectief bejegend door hun ouders en bovendien had de Tweede Wereldoorlog in hun levens behoorlijke wonden geslagen. Ook zij waren niet veilig. Zo geven generaties onveiligheid door. Wie doorbreekt het patroon?

Zelfvertrouwen is geen mindset

Zelfvertrouwen is een gevoel in je lichaam, een gevoel dat je laat weten dat je goed bent, zoals je bent.

Lang heb ik gedacht dat zelfvertrouwen gebaseerd is op uiterlijk vertoon, op wat je presteert, op wat je hebt. Maar het spaargeld op de bank en alle diploma’s die ik bezit hebben mijn zelfvertrouwen niet fundamenteel vergroot. Misschien dat je tijdelijk trots of blij bent, en je een hele vent of vrouw voelt. Maar zelfvertrouwen is niet gebaseerd op je ego, dat is een illusie. Zelfvertrouwen is beslist geen mindset, het zit ergens anders. Het is existentieel – als je het plechtig formuleert. Meer aards gezegd is het een gevoel in je lichaam, een gevoel dat je laat weten dat je goed bent zoals je bent.

Dicht bij jezelf blijven, in mildheid

Ondanks alle mogelijke twijfel is er diep vanbinnen een weten dat jij de moeite waard bent, dat je goed bent zoals je bent. Zelfvertrouwen vraagt erom jezelf te accepteren zoals je bent. Met die stemming kun je contact maken. In het woord ‘zelfvertrouwen’ zit het woord ‘trouw’ en dat maakt duidelijk of je trouw bent aan jezelf, aan je eigen aard. Trouw verwijst naar een houding of gevoel om dicht bij jezelf te blijven. Als je dat doet, vind je een schat in jezelf.

Het is net als in het Bijbelverhaal van de verborgen schat in de akker. Die kun je ontdekken en opdelven. Dat doe je zelf. Als de school of ouders het zelfvertrouwen van hun kinderen en jongeren onvoldoende bevorderen, kun je deze taak zelf ter hand nemen met een doe-het-zelfpakket. Dat bestaat uit het geven van affectieve bevestiging aan jezelf door zacht en mild te worden en jezelf te omarmen. Dat inzicht is even simpel als sterk, het vraagt wel om bewustwording en oefening.

© Ton Roumen, 1 maart 2019

Tip:

Geef een reactie op deze column, helemaal onderaan deze pagina.

En onder de column kun je via ‘View all posts’ toegang krijgen tot alle columns van deze auteur.

, ,

1 Reactie Een doe-het-zelfpakket voor het ontwikkelen van zelfvertrouwen (Ton Roumen – gastschrijver)

  1. Jolanda Verburg 08/03/2019 op 17:33 #

    Hallo Ton,
    Zo jouw stukje komt binnen! Zeker nu mijn vader net is overleden en ik mij realiseer dat ik uit een heel onveilig gezin kom.
    Mijn zelfvertrouwen groeit nog iedere dag. Ik noem het ‘worden wie ik werkelijk ben’.
    Hartelijke groet,
    Jolanda

Laat een reactie achter op Jolanda Verburg Click here to cancel reply.