De innerlijke criticus (Lenie van Schie)

De innerlijke criticus is de instantie in jezelf die altijd commentaar heeft. Hij wordt al jong ontwikkeld en draagt de normen en waarden van de directe omgeving waarin je opgroeit. Als hij de kans krijgt bestuurt hij je leven en ondermijnt hij je zelfvertrouwen zo sterk dat het zelfs kan leiden tot een vorm van depressie.

Kritiek

De innerlijke criticus is de instantie in jezelf die meent altijd commentaar te moeten hebben op jouw handelen, op je gevoelens en je gedachten. Zijn commentaar is meestal kritisch en kent vaak een sterke, negatieve, gewelddadige lading. Hij geeft je het gevoel dat je het nooit goed doet, dat je niet deugt, dat je stom of onverantwoordelijk, bent, liever moet zijn, voor jezelf op moet komen. Hij jaagt je op, drukt je terneer, laat je leven in continue onvrede met jezelf en/of de wereld om je heen.

Normen en waarden

De innerlijke criticus draagt de normen en waarden van de maatschappij. Het zijn de regels, normen en gebruiken van de samenleving, die in je kindertijd aan jou zijn geleerd door je sociale omgeving, ouders, onderwijzers, je sociale klasse, je cultuur. Zo heb je geleerd hoe je je moet gedragen in de wereld, wat er van je wordt verwacht en wat je beter uit je hoofd kunt laten. En zo weet je dat je erbij hoort en niet afgewezen wordt. Zo ben je veilig.

Deze boodschappen, door jezelf op een bepaalde manier ervaren en geïnterpreteerd, leiden uiteindelijk tot jouw persoonlijke innerlijke rechter. En deze innerlijke rechter kan, vanaf je vierde levensjaar, je doen en laten in hoge mate bepalen.

Kritiek en angst

Hij kan meer of minder streng zijn, afhankelijk van de mate van veiligheid in je omgeving. Negatieve reacties van je ouder en je omgeving zorgen voor felle kritiek van je innerlijke criticus en geven je het gevoel dat het allemaal aan jou ligt, dat jij de lastpost bent, dat jij het fout doet. Het geeft je gemakkelijk ene diep gevoel van falen en kan in je volwassen leven leiden tot depressie.

Kritiek en angst zijn sleutelwoorden in deze dynamiek. De angst om iets fout te doen doet je luisteren naar de criticus die jou vervolgens vertelt dat je het weer verkeerd of dom of onhandig hebt aangepakt.

Kritische ouder en angstig kind

De innerlijke rechter is in feite een verinnerlijkte kritische ouder en bij een ouder hoort een kind. Hoe strenger de criticus, des te banger en onzekerder het kind. Onze innerlijke criticus en het bange kind in ons hebben een hechte relatie. Als je je op momenten onzeker voelt dan kun je van een ding zeker zijn: de innerlijke criticus is ergens actief aanwezig. En als je vindt dat je niets goed doet, of dat je lui of gemakzuchtig bent, vlucht of de weg van de minste weerstand zoekt, geheid dat er een innerlijke kritische stem is die je dat influistert. Ze kunnen samen een gesloten verbinding vormen, deze twee innerlijke delen en je komt er dan niet meer uit. Je hebt je innerlijke volwassene nodig om hieruit tevoorschijn te komen.

Hoe kom je daar?

De moedige krijger

We hebben op de eerste plaats inzicht nodig in deze dynamiek en een besef van de impact van deze stem op ons lichaam en ons welzijn.
Via inzicht en lichamelijk gewaarzijn krijgen we meer bewustzijn over deze verinnerlijkte relatie. We kunnen kijken naar de inhoud van de normen en waarden van de criticus. In feite zijn ze leeg; het zijn slechts overtuigingen, aannames over hoe ons leven te leven.
Begrip maakt het hart open en compassie is hard nodig om mild te worden naar jezelf in dit uiterst pijnlijke proces. Vervolgens ga je voelen wat het met je doet dat een dergelijke commentator jouw leven denkt te beheersen. Er ontstaat gezonde woede en met die woede komt je kracht vrij. Kracht die je kunt inzetten om deze kritische aanvaller uit te schakelen. Je wordt een moedige krijger.

Workshops

Wil je meer weten over deze innerlijke criticus? Op mijn website vind je een artikel over deze verinnerlijkte kritische ouder.
Je kunt er ook een serie oefeningen vinden die je kunnen helpen om hiermee te werken.
In het laatste weekend van augustus geef ik een weekend workshop over deze innerlijke instantie. Kijk hiervoor in de Vive agenda.

©Lenie van Schie, 1 juli 2017

Tip:

Geef een reactie op deze column, helemaal onderaan deze pagina.

En onder de column kun je via ‘View all posts’ toegang krijgen tot alle columns van deze auteur.

Tip:

Geef een reactie op deze column, helemaal onderaan deze pagina.

En onder de column kun je via ‘View all posts’ toegang krijgen tot alle columns van deze auteur.

Tip:

Geef een reactie op deze column, helemaal onderaan deze pagina.

En onder de column kun je via ‘View all posts’ toegang krijgen tot alle columns van deze auteur.

Nog geen reacties.

Geef een reactie

Do NOT follow this link or you will be banned from the site!