A wake-up call (Lenie van Schie)

Het is 1 februari, het begin van de Keltische Lente. Wat in de stille ondergrond heeft overwinterd begint aarzelend tevoorschijn te komen. Traditionele culturen op het noordelijk halfrond vieren het feest van Imbolc, de terugkeer van het Licht. Wat gaan we zien als Aarde wakker wordt?

A Wake-up Call

Het is 1 februari en traditionele culturen op het noordelijk halfrond vieren het feest van Imbolc, de terugkeer van het Licht. De dagen beginnen te lengen, we snuiven de buitenlucht op en vernemen soms een vleugje lentegeur. Onder de grond zijn bolletjes begonnen met hun proces van ontspruiten en de twijgen van de struiken krijgen hun roodachtige glans. Aarde ontwaakt!

Lenie - foto 1 kleurende takken

Wakker worden

Met welke ogen kijken we de wereld in als de voorloper van de lente zich aandient? Wat verwachten we van het nieuwe jaar? Welke krachten gaan zich op Aarde ontwikkelen? In oude landbouwculturen was dit het moment waarop men begon met de voorbereiding op het nieuwe plantseizoen. Hoe bereiden wij ons voor op het komende voorjaar, op het nieuwe leven?

Ik merk mijn ingehouden adem als ik aan Trump denk, die nu de macht heeft in het Witte Huis. Als ik zie dat miljardairs Amerika moeten gaan besturen. Als ik alle leugens hoor. Het is duidelijk dat er veel verborgen wordt gehouden dat – in tegenstelling tot de bolletjes in de grond – niet tevoorschijn wil komen. Gelukkig is er veel tegenbeweging en deze steekt moedig haar kop op.

Gezegende onrust

De onrust in de wereld omvat niet alleen wat het dagelijks nieuws ons vooral wil laten zien. Mijn hart bloeit op als ik op sociale media de reacties lees op allerlei mistoestanden op Aarde. Minder zichtbaar misschien, alom aanwezig. En net als het leven op Aarde ondergrondse krachten nodig heeft om te kunnen leven, hebben we als mensen onzichtbare krachten nodig, die vaak onopgemerkt en ongezien de wereld en het leven voeden. En ze komen op het juiste moment tevoorschijn.

Lenie - foto 2 onzichtbare krachten

Ik wil jullie meenemen naar een wereldwijde beweging die in de schaduw enorm veel werk verricht. Een beweging die een steeds sterker tegenwicht biedt aan de krachten die uit zijn op economisch gewin zonder rekening te willen houden met de consequenties voor mensen, milieu en Aarde zelf.
Paul Hawken, journalist en activist, heeft deze beweging in kaart gebracht. In zijn boek ‘Blessed Unrest’, laat hij zien ‘Hoe de grootste sociale beweging in de geschiedenis gratie, rechtvaardigheid en schoonheid op Aarde herstelt’. Het is een verhaal over hoop, een verhaal dat ons wakker houdt. Een verhaal over stille krachten die steeds luider spreken.

Grootse bewegingen

Deze ‘grootste sociale beweging’ die Hawken beschrijft, bestaat uit heel veel grotere en kleinere sociale bewegingen. Sommige werken plaatselijk, andere zijn landelijk of internationaal georganiseerd. Ze ontstaan uit lokale initiatieven vanuit de basis, kennen geen hiërarchische ordening en hebben geen machtige leiders.
In hun acties reageren ze op onrechtvaardigheid, ongelijkheid en corruptie. Ze komen op voor uitstervende diersoorten, voor rechten van mensen wier leefgebied dreigt te worden verwoest, voor de belangen van lokale boeren, voor het weer leefbaar maken van wijken.
Ze stellen de ongelijkheid van de positie van vrouwen en uitbuiting van arbeiders aan de kaak, voeren acties voor betere scholing voor kinderen en voor dekens voor vluchtelingen. Ze houden grote multinationals en hun projecten in de gaten en luiden de alarmbel bij boringen in milieu-gevoelige gebieden en bij het op de markt brengen van schadelijke producten. Ze ageren allemaal tegen alleenheerschappij die macht en economisch gewin de voorrang geeft boven de belangen van mensen en milieu. En ze streven allemaal naar een leven dat houdbaar en duurzaam is.

Lenie - wake up call foto 4.3

Universele bewegingen

Grootse bewegingen zien we ook in het firmament dat onze planeet omhult. Planeten en sterrenstelsels zijn voortdurend in beweging, cirkelen rondom Aarde en beïnvloeden de Aardse atmosferen.
De vele bewegingen op Aarde, zo lees ik bij Hawken, halen hun inspiratie uit de wens om iets te herstellen, te heroveren, te herbouwen, te hervormen, te heroverwegen. Het Engelse woord voor heroverwegen is ‘re-consider’. ‘Consider’ komt van ‘con sidere’ (latijn) en dat betekent ‘observatie van de sterren’. ‘Reconsider’ kunnen we begrijpen als een ‘hereniging met de bewegingen van de sterren’.
Het idee dat onze culturen – die komen en gaan – meebewegen met de sterren, dat leven ‘hier beneden’ verbonden is met een universele werkelijkheid, is nooit weggeweest. De boeddhist en dichter Gary Snyder, noemt deze beweging ‘the Great Undercurrent’, een onderstroom die van alle tijden is en teruggaat tot in het Paleolithicum, de oude steentijd.

Lenie - foto 4 onderstroom

Het is dit besef, deze ‘wetenschap’ die we nodig hebben om de wonden van Aarde en haar bewoners te helen. We hebben een duizelingwekkende ontwikkeling doorgemaakt, maar de prijs die we hiervoor hebben betaald is net zo duizelingwekkend. We moeten een nieuw evenwicht vinden en de ‘grootse bewegingen zetten zich hiervoor in. Deze inzet vraagt levenslust, passie, ondernemerszin en doorzettingsvermogen. Het is, aldus Hawken, ‘a sacred act’, een heilige daad.

Een heilige daad

Het is een lastig woord: ‘heilig’. Het heeft onder invloed van de kerk veel aan betekenis ingeboet. Heilige daad roept ook de associatie op met heilige oorlog. Maar hoe kan geweld, onderdrukking en moord van onschuldige mensen heilig zijn? Hoe kan een strijd die voortkomt uit de behoefte aan macht een heilige strijd zijn?
Maar de heilige strijd bestaat wel. Op de sociale media vind je tal van oproepen om je niet te laten leiden door de angst, maar moedig en krachtig te staan en geweldloze actie te voeren. Bijvoorbeeld de oproep van een Marokkaans-Belgische moslim. Hij verloor bij de terroristische aanval op het vliegveld in Brussel zijn geliefde vrouw en moeder van zijn kinderen. In een filmpje op YouTube roept hij op tot de ‘Jihad van de Liefde’.
Deze man is een van de vele ‘spirituele activisten’, een van de mensen die strijden om het goede tevoorschijn te brengen. Hij past in de traditie van het spirituele krijgerschap.

De spirituele krijger

Ook de Tibetaans boeddhist Chögyam Trungpa spreekt over ‘the Great Undercurrent’. Hij noemt het ‘basale menselijke wijsheid’. Ze is van alle tijden en komt voor in alle culturen in west en oost. Het is deze wijsheid, aldus Trungpa, die ons kan helpen om de problemen in de wereld op te lossen. Hij ontwikkelde de Shambala Teachings die gaan over spiritueel krijgerschap. De kern van het spirituele krijgerschap is onbevreesdheid. De spirituele krijger is niet langer bang om zichzelf te zijn en laat zich niet weerhouden door angst. Hier spreekt een moedig, gepassioneerd en open hart dat strijdt voor waarheid.

Vreugdevol

Aarde roert zich. De zachte glimlach die ik eerder voelde is nu een vreugdevolle kracht. Ik word hier blij van, licht, enthousiast. De ‘wake-up call’ werkt. Hij past in de tijd van het jaar. Wakker worden met Aarde nu de dagen gaan lengen en meer licht brengen. Dat kan nieuw Licht worden, het kan een Lichtende Beweging worden, als we ons laten inspireren.

©Lenie van Schie, 1 februari 2017

Bronnen en meer

Paul Hawken, Blessed Unrest, 2005
Klik hier voor informatie over Gary Snyder.
Zie mijn blog op mijn site voor meer informatie over het feest van Imbolc dat in allerlei tradities werd gevierd.

2 reacties voor A wake-up call (Lenie van Schie)

  1. Frederike 05/02/2017 op 04:30 #

    Mooi Lenie!
    Ik ben bezig met mijn volgende colum en hete thema is evenwicht! En dan meer op micro niveau.
    Je column imspireert me om het boek van Hawkes te gaan lezen.

  2. Jolanda Verburg 02/02/2017 op 14:35 #

    Hallo Lenie,
    Niet alleen in de oude landbouwculturen is dit het moment om de grond gereed te maken voor het nieuwe seizoen. Ik doe niet anders momenteel.
    Jihad is inderdaad totaal verkeerd begrepen door velen. Het gaat om de innerlijke strijd die ieder mens te voeren heeft. Zoals de mens en krijger Arjuna uit de Bhagavad Gita. En wist je dat in moslimgezinnen meisjes regelmatig de naam Jihad krijgen. Dat zegt genoeg.
    Groet, Jolanda

Geef een reactie

Do NOT follow this link or you will be banned from the site!